Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), hanelerde en fazla israf edilen gıda ürünlerini açıkladı. Tüketicilerin çoğu gıda israfına karşı duyarlı olsa da, bazı ürünlerin yeterince değerlendirilmediği görülüyor. AA’nın haberine göre, geçen yıl Türkiye’de en çok israf edilen gıda grubu yüzde 39,7 ile “taze meyve ve sebze” oldu. Bu kategoriyi yüzde 32,5 ile “ekmek” izledi. İrisraf edilen diğer gıda grupları arasında yüzde 15,1 ile süt ve süt ürünleri ve yüzde 5,9 ile kuru bakliyat yer aldı. Makarna ile et ve et ürünlerinin israf oranları ise, her biri yüzde 2,7 ile diğer gruplara oranla daha düşük seviyelerde kaldı.
Gıdaların atılma sebepleri arasında “bozulma” ilk sırayı alarak yüzde 74,4 gibi yüksek bir oranla belirlendi. Tüketicilerin yüzde 12,1’i “son kullanma tarihinin geçmesi” ve yüzde 6,3’ü ise “fazla satın alma veya pişirme” gibi nedenlerle gıdaları israf ettiklerini bildirdi. Evde yaşayan bireylerin yüzde 84’ü gıda ürünlerini “hiçbir zaman” çöpe atmadıklarını ifade ederken, “nadiren” çöpe atanların oranı yüzde 12,7, “sıklıkla” çöpe atanların oranı ise yalnızca yüzde 0,3 olarak kaydedildi.
Alışveriş alışkanlıklarına bakıldığında ise, 2025 yılında tüketicilerin yüzde 54,4’ünün alışverişe çıkarken liste yaptığı görülüyor. Ürün fiyatlarını takip edenlerin oranı yüzde 14,9, plansız alışveriş yapanların oranı ise yüzde 14,4 olarak tespit edildi. Gelir düzeyine göre yapılan değerlendirmelerde, en düşük gelir grubundaki hanelerin alışverişte liste yapma oranı yüzde 57,3 olarak belirlenirken, en yüksek gelir grubunda bu oran yüzde 49,9 olarak tespit edildi.
Gıda israfını önlemek amacıyla tüketiciler arasında “tüketilemeyen gıdaların hayvanlara verilmesi” gibi yöntemler öne çıkıyor. 2024 yılında yüzde 27,3 olan bu oran, 2025 yılında yüzde 28,7’ye yükseldi. En düşük gelir grubundaki bireylerin tüketilemeyen gıdaları hayvanlara verme oranı yüzde 35,9 iken, en yüksek gelir grubunda bu oran yüzde 27,8 olarak kaydedildi. Ayrıca, tüketicilerin yüzde 83,6’sı gıda israfını önlemek için bireysel olarak çaba gösterdiğini belirtti. (AA)
